IoT là gì? Tìm hiểu Internet vạn vật – Internet of Thing

IoT là gì

Vượt ra khỏi phạm vi của máy tính và điện thoại thông minh, sức mạnh của Internet đã đưa đến 1 kỷ nguyên mới của kết nối giữa vạn vật, các quy trình và các môi trường với nhau. Vậy Internet vạn vật, Internet of Things hay gọi tắt là IoT là gì, bài viết này sẽ giúp bạn nắm rõ những gì liên quan đến sự bùng nổ của công nghệ này.

Internet vạn vật (IoT) là gì?

IoT hay Internet vạn vật là thuật ngữ chỉ mạng lưới tập hợp các thiết bị thông minh và công nghệ, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động giao tiếp giữa thiết bị và đám mây cũng như giữa các thiết bị với nhau.

Sự ra đời cải tiến của chip máy tính giá rẻ cùng công nghệ viễn thông băng thông cao đã giúp hàng tỷ thiết bị được kết nối với Internet một cách dễ dàng. Mối liên kết này khiến các thiết bị hàng ngày như bàn chải đánh răng, máy hút bụi, ô tô và máy móc có thể sử dụng cảm biến để thu thập dữ liệu và phản hồi lại người dùng một cách thông minh.

iot la gi 1
Internet vạn vật (IoT) là gì

Nguyên lý hoạt động của IoT

Một hệ thống IoT thông thường hoạt động thông qua việc thu thập và trao đổi dữ liệu theo thời gian thực gồm ba thành phần:

1. Thiết bị thông minh

Đây là một thiết bị, giống như tivi, camera an ninh hoặc thiết bị tập thể dục đã được trao cho khả năng điện toán. Thiết bị này thu thập dữ liệu từ môi trường xung quanh, thao tác nhập liệu của người dùng hoặc mô thức sử dụng và truyền cũng như nhận dữ liệu qua Internet từ ứng dụng IoT của nó.

iot la gi 2
Thiết bị thông minh

2. Ứng dụng IoT

Ứng dụng IoT là một tập hợp các dịch vụ và phần mềm có chức năng tích hợp dữ liệu nhận được từ các thiết bị IoT khác nhau. Ứng dụng này sử dụng công nghệ máy học hoặc trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tích dữ liệu và đưa ra các quyết định sáng suốt. Những quyết định này được truyền trở lại thiết bị IoT và sau đó, thiết bị IoT đó sẽ phản hồi lại dữ liệu đầu vào một cách thông minh.

iot la gi 3
Ứng dụng IoT

3. Giao diện đồ họa người dùng

Một hoặc một nhóm các thiết bị IoT có thể được quản lý thông qua giao diện đồ họa người dùng. Các ví dụ phổ biến bao gồm một ứng dụng di động hoặc trang web có thể được sử dụng để đăng ký và kiểm soát các thiết bị thông minh.

iot la gi 4
Giao diện đồ họa người dùng

Các công nghệ cấu thành IoT

Các công nghệ được sử dụng trong hệ thống IoT có thể bao gồm:

1. Điện toán biên

Điện toán biên đề cập đến công nghệ được sử dụng để điều khiển các thiết bị thông minh thực hiện nhiều tác vụ hơn, không chỉ đơn thuần là gửi hay nhận dữ liệu từ nền tảng IoT của chúng. Công nghệ này tăng cường công suất điện toán tại biên của một mạng lưới IoT, giảm bớt độ trễ trong giao tiếp và cải thiện tốc độ phản hồi.

iot la gi 5
Điện toán biên

2. Điện toán đám mây

Công nghệ đám mây được sử dụng để lưu trữ dữ liệu từ xa và quản lý thiết bị IoT, giúp nhiều thiết bị trong mạng lưới có thể truy cập dữ liệu.

iot la gi 6
Điện toán đám mây

3. Máy học

Máy học đề cập đến phần mềm và thuật toán được sử dụng để xử lý dữ liệu và đưa ra các quyết định theo thời gian thực dựa trên dữ liệu đó. Những thuật toán máy học này có thể được triển khai trên đám mây hoặc tại biên.

iot la gi 7
Máy học

Ví dụ ứng dụng các thiết bị IoT

Hãy cùng tìm hiểu một số ví dụ về các hệ thống IoT đang được sử dụng hiện nay:

1. Ô tô thông minh

Các phương tiện như ô tô có thể kết nối với Internet bằng rất nhiều cách như: camera hành trình thông minh, hệ thống tin học giải trí hoặc là cổng kết nối của phương tiện. Chúng thu thập dữ diệu từ chân ga, phanh, đồng hồ đo tốc độ, đồng hồ đo quãng đường, bánh xe và bình xăng để giám sát cả hiệu suất của người lái và tình trạng phương tiện.

iot la gi 8
Ô tô thông minh

Ô tô thông minh IoT được sử dụng cho hàng loạt mục đích:

  • Giám sát đội xe ô tô cho thuê để tăng cường hiệu quả sử dụng nhiên liệu và giảm chi phí.
  • Giúp cha mẹ theo dõi hành vi lái xe của con cái.
  • Tự động thông báo cho bạn bè và người thân trong trường hợp xảy ra tai nạn xe.
  • Dự đoán và hạn chế nhu cầu bảo dưỡng xe.

2. Nhà thông minh

Các thiết bị gia đình thông minh tập trung chủ yếu vào hoạt động cải thiện hiệu quả và độ an toàn của ngôi nhà, cũng như mạng lưới kết nối trong nhà. Các thiết bị như ổ điện thông minh có thể giám sát mức sử dụng điện và bộ điều nhiệt thông minh có thể cung cấp khả năng kiểm soát nhiệt độ tốt hơn.

Các hệ thống thủy canh có thể sử dụng cảm biến IoT để quản lý khu vườn, trong khi đó, máy báo khói IoT có thể phát hiện khói thuốc lá. Các hệ thống an ninh gia đình như khóa cửa, camera an ninh và máy phát hiện rò nước có thể phát hiện và ngăn chặn các mối nguy hiểm, đồng thời gửi cảnh báo tới chủ nhà.

iot la gi 9
Nhà thông minh

Gia đình có thể sử dụng những thiết bị thông minh cho các mục đích:

  • Tự động tắt các thiết bị khi không sử dụng.
  • Quản lý và bảo trì các bất động sản cho thuê.
  • Tìm đồ thất lạc như chìa khóa hoặc ví.
  • Tự động hóa các công việc hàng ngày như hút bụi, pha cà phê, v.v.

3. Thành phố thông minh

Các ứng dụng IoT đã giúp quá trình quy hoạch đô thị và bảo trì cơ sở hạ tầng hiệu quả hơn. Các chính phủ đang sử dụng ứng dụng IoT để giải quyết những vấn đề về cơ sở hạ tầng, y tế và môi trường. Ứng dụng IoT có thể được sử dụng cho các mục đích:

  • Đo lường chất lượng không khí và mức độ bức xạ.
  • Giảm chi phí năng lượng nhờ hệ thống chiếu sáng thông minh.
  • Xác định thời điểm cần bảo trì các cơ sở hạ tầng quan trọng như đường xá, cầu cống và đường ống.
  • Tăng lợi nhuận thông qua công tác quản lý bãi đỗ xe hiệu quả.
iot la gi 10
Thành phố thông minh

4. Công trình thông minh

Các công trình như khuôn viên trường đại học và công trình thương mại sử dụng ứng dụng IoT để thúc đẩy hoạt động hiệu quả hơn. Những công trình thông minh có thể sử dụng các thiết bị IoT cho mục đích:

  • Giảm mức tiêu thụ năng lượng.
  • Giảm chi phí bảo trì.
  • Tận dụng không gian làm việc hiệu quả hơn.

IIoT – IoT công nghiệp là gì?

IoT công nghiệp (IIoT) đề cập đến các thiết bị thông minh được sử dụng trong sản xuất, bán lẻ, y tế và các lĩnh vực khác để tạo ra hiệu quả kinh doanh. Các thiết bị công nghiệp, từ cảm biến đến máy móc, cung cấp cho chủ doanh nghiệp dữ liệu chi tiết theo thời gian thực để các doanh nghiệp có thể sử dụng phục vụ mục đích cải thiện quá trình kinh doanh.

iot la gi 11
IIoT – IoT công nghiệp

Hãy cùng tìm hiểu các hệ thống công nghiệp thông minh trong các ngành dọc khác nhau:

1. Sản xuất

IoT doanh nghiệp trong sản xuất sử dụng khả năng bảo trì dự đoán để giảm thời gian ngừng hoạt động ngoài dự kiến và công nghệ đeo trên người để cải thiện an toàn cho người lao động. Các ứng dụng IoT có thể dự đoán lỗi máy móc trước khi nó xảy ra, giúp giảm thời gian ngừng sản xuất.

2. Công nghiệp ô tô

Phân tích dựa theo cảm biến và robot giúp tăng hiệu quả trong sản xuất ô tô và công tác bảo dưỡng. Ví dụ: các cảm biến công nghiệp được sử dụng để cung cấp hình ảnh 3D của các thành phần bên trong phương tiện theo thời gian thực. Việc chẩn đoán và khắc phục sự cố có thể được thực hiện nhanh hơn nhiều trong khi hệ thống IoT tự động đặt hàng các phụ tùng thay thế.

3. Kho vận và vận tải

Các thiết bị IoT thương mại và công nghiệp có thể hỗ trợ quản lý chuỗi cung ứng, bao gồm quản lý hàng tồn kho, mối quan hệ với nhà cung cấp, quản lý đội xe và bảo trì theo lịch. Các công ty vận chuyển sử dụng ứng dụng IoT công nghiệp để theo dõi tài sản và tối ưu hóa mức tiêu thụ nhiên liệu trên các tuyến vận chuyển. Công nghệ này đặc biệt hữu dụng trong việc kiểm soát chặt chẽ nhiệt độ trong các công-ten-nơ lạnh. Nhờ các thuật toán định tuyến và tái định tuyến thông minh, các quản lý chuỗi cung ứng có thể đưa ra những dự đoán sáng suốt.

4. Bán lẻ

Amazon đang thúc đẩy quá trình đổi mới tự động hóa và hợp tác giữa con người và máy móc trong lĩnh vực bán lẻ. Các cơ sở của Amazon sử dụng robot được kết nối Internet để theo dõi, định vị, phân loại và vận chuyển sản phẩm.

Lợi ích IoT mang tới cho doanh nghiệp

1. Tăng tốc độ đổi mới

Internet vạn vật IoT mang tới cho các doanh nghiệp khả năng tiếp cận với những phân tích nâng cao để khám phá các cơ hội mới. Ví dụ: các doanh nghiệp có thể tạo ra những chiến dịch tiếp thị nhắm mục tiêu chuẩn xác bằng cách thu thập dữ liệu về hành vi của khách hàng.

iot la gi 12
Tăng tốc độ đổi mới

Chuyển đổi dữ liệu thành thông tin chuyên sâu và hành động bằng AI và ML

Dữ liệu và xu hướng trong quá khứ đã thu thập có thể được sử dụng để dự đoán kết quả trong tương lai. Ví dụ: thông tin bảo hành có thể được ghép cặp với dữ liệu do IoT thu thập để dự đoán các sự cố bảo trì. Lợi thế này có thể được sử dụng để chủ động cung cấp dịch vụ khách hàng cũng như xây dựng lòng trung thành của khách.

2. Tăng tính bảo mật

Việc liên tục giám sát cơ sở hạ tầng kỹ thuật số cũng như vật lý có thể tối ưu hóa hiệu suất, cải thiện mức độ hiệu quả và giảm bớt rủi ro an toàn. Ví dụ: dữ liệu được thu thập từ một thiết bị giám sát tại chỗ có thể kết hợp với dữ liệu phần cứng và phiên bản firmware để tự động lên lịch cập nhật hệ thống.

iot la gi 13
Tăng tính bảo mật

3. Thay đổi quy mô các giải pháp khác biệt

Công nghệ IoT có thể được triển khai theo hướng tập trung vào khách hàng để cải thiện mức độ hài lòng. Ví dụ: các sản phẩm bán chạy có thể được bổ sung kịp thời để tránh tình trạng thiếu hụt hàng hóa.